IJzer / staal
|
IJzer (afkorting Fe, soortelijk gewicht 7,87, smeltpunt 1535˚C) is sterk magnetisch, grijs van kleur, zwaar, oxideert en roest snel en wordt dan roodbruin van kleur. Doordat het metaal relatief moeilijk te smelten is, is het materiaal pas in de ijzertijd in gebruik geraakt, maar tegenwoordig is ijzer het meest gebruikte metaal ter wereld (circa 1.000 miljoen ton). Het materiaal heeft, vooral in de vorm van staal (ijzer waaruit een deel van het koolstofgehalte verwijderd is) namelijk heel veel goede eigenschappen (relatief goedkoop, goed walsbaar, hardbaar, smeedbaar, vervormbaar, veerkrachtig, goed te lakken en te beschermen tegen corrosie). Verder is ijzer ook goed te legeren, bijvoorbeeld als hoofdelement in roestvrij staal. |
 |
Voorbeelden van toepassingen:
- Staal: als plaat in schepen, treinen, auto’s en kantoormeubilair, in profielen voor rails en balken voor de bouw en als staaf of draad voor betonijzer, staaldraad, spijkers, etc.;
- IJzer voor gegoten producten als machinebehuizingen, buizen, kachels, rioolbuizen en putten;
- Roestvrij staal voor keukenapparatuur, tanks, bestek, vloeistof- en gastanks en scheermesjes.
|
Wereldwijd wordt zeer veel schroot gegenereerd (circa tweederde van het totale jaarlijkse verbruik), overigens ook veel als productieafval uit de staalfabrieken zelf (het zogenoemde “omloopschroot”; afknipsels, slakken e.d.). Desondanks gaat er ook staal verloren, bijvoorbeeld door roesten, door het (af)zinken van schepen en booreilanden en op plaatsen waar recycling niet rendabel is door de grote afstanden tot de dichtstbijzijnde staalfabriek. Oud ijzer wordt hersmolten in electrostaalprocédé’s, maar is ook onmisbaar als toevoer bij de primaire staalproductie in geïntegreerde staalfabrieken, zoals Corus in IJmuiden. Net als zink is ijzer onmisbaar in levende organismen en zoals bekend levert een tekort aan ijzer een gevaar op voor uw gezondheid. |
 |